Horizon Ed-Talk #6 Stop Feeding Vocabulary – A Genre-First Approach To Teaching Writing

Trong bối cảnh việc dạy và học Writing ngày càng chịu nhiều áp lực từ các kỳ thi chuẩn hóa, không ít giáo viên và người học vẫn đang mắc kẹt trong một niềm tin quen thuộc: bài viết hay phải bắt đầu từ vốn từ vựng “cao cấp”. Chính cách tiếp cận này, dù xuất phát từ mong muốn nâng band điểm, lại vô tình khiến kỹ năng viết trở nên nặng nề, thiếu định hướng và xa rời mục tiêu giao tiếp thực sự.

Horizon Ed-Talk #6 đã mở ra một buổi sáng học thuật giàu giá trị, nơi ThS. Trần Hồng Liên mang đến một góc nhìn khác – rõ ràng, thực tiễn và mang tính định hướng lâu dài cho việc dạy Writing: Genre-first approach – tiếp cận viết từ thể loại, thay vì bắt đầu bằng từ vựng.

Khi “từ vựng hay” trở thành rào cản của tư duy viết

Buổi chia sẻ bắt đầu từ một thực trạng rất quen thuộc trong lớp học Writing: người học dành quá nhiều thời gian để “săn” từ khó, cấu trúc phức tạp, nhưng lại gặp khó khăn trong việc triển khai ý, tổ chức đoạn và giữ mạch lập luận. Không ít bài viết nhìn bề ngoài có vẻ “học thuật”, nhưng khi đọc kỹ lại thiếu rõ ràng, thiếu trọng tâm và chưa hoàn thành đúng mục đích của đề bài.

Diễn giả chỉ ra rằng, khi người học đặt trọng tâm vào từ vựng ngay từ đầu, họ dễ rơi vào trạng thái form-driven thay vì meaning-driven. Hệ quả là ý tưởng bị bóp méo để “phục vụ từ”, thay vì ngôn ngữ được sử dụng để phục vụ ý nghĩa. Đây cũng là một trong những nguyên nhân trực tiếp khiến tiêu chí coherence and cohesion – yếu tố then chốt trong đánh giá Writing – bị suy giảm.

ThS. Trần Hồng Liên chia sẻ tại buổi Ed-talk #6
ThS. Trần Hồng Liên chia sẻ tại buổi Ed-talk #6

Genre-first approach: Viết bắt đầu từ việc hiểu mình đang viết gì

Trọng tâm của workshop nằm ở việc tái định vị thứ tự ưu tiên trong dạy Writing. Thay vì hỏi “dùng từ gì cho hay”, người học cần trả lời được những câu hỏi cốt lõi hơn:

Bài viết này thuộc thể loại nào?
Mục đích giao tiếp của thể loại đó là gì?
Cấu trúc điển hình của dạng bài này ra sao?
Người đọc kỳ vọng điều gì ở từng phần của bài viết?

Khi người học nắm được genre, họ có một “bản đồ tư duy” rõ ràng trước khi viết. Từ đó, việc lựa chọn ý, sắp xếp luận điểm và sử dụng ngôn ngữ trở nên có định hướng, logic và tiết kiệm năng lực nhận thức hơn.

Diễn giả nhấn mạnh rằng, trong tiếp cận genre-first, từ vựng không bị loại bỏ, nhưng được đặt đúng vị trí: xuất hiện sau khi người học đã hiểu rõ mục tiêu và cấu trúc của bài viết.

Phân tích đề: bước then chốt nhưng thường bị xem nhẹ

Một nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại workshop là kỹ thuật phân tích đề bài. Thực tế cho thấy, nhiều người học có năng lực ngôn ngữ khá tốt nhưng vẫn lạc đề, viết lan man hoặc không trả lời đúng yêu cầu trọng tâm.

Thông qua các ví dụ cụ thể, diễn giả hướng dẫn cách tách đề bài theo các thành tố: chủ đề, yêu cầu nhiệm vụ, phạm vi triển khai và đối tượng người đọc. Khi giáo viên hướng dẫn học viên phân tích đề một cách có hệ thống, rủi ro “viết sai hướng” giảm đáng kể, ngay cả với những đề bài có độ trừu tượng cao.

Từ lý thuyết đến lớp học: Genre-first không phải là điều xa vời

Một điểm nổi bật của Horizon Ed-Talk #6 là cách tiếp cận rất thực tế. Genre-first không được trình bày như một khái niệm hàn lâm, mà được minh họa bằng chuỗi hoạt động cụ thể, có thể áp dụng ngay trong lớp học Writing.

Giáo viên được gợi ý cách:
– phân tích bài mẫu theo cấu trúc thể loại thay vì chỉ gạch chân từ hay
– thiết kế hoạt động giúp học viên nhận diện mục đích của từng đoạn
– hướng dẫn học viên xây dựng outline dựa trên genre trước khi viết nháp

Những hoạt động này giúp lớp học Writing chuyển từ “sửa lỗi” sang “xây dựng tư duy viết”, từ đó nâng cao chất lượng bài viết một cách bền vững.

Viết tốt không bắt đầu từ từ vựng

Xuyên suốt buổi chia sẻ, thông điệp được nhấn mạnh nhiều lần: viết tốt không bắt đầu từ việc dùng từ khó, mà bắt đầu từ việc hiểu rõ mình đang viết loại bài gì và viết để làm gì. Khi người học có định hướng rõ ràng, từ vựng và cấu trúc sẽ trở thành công cụ hỗ trợ, thay vì gánh nặng.

Horizon Ed-Talk #6 một lần nữa khẳng định vai trò của Horizon như một không gian kết nối giữa nghiên cứu sư phạm và thực tiễn giảng dạy. Thông qua những buổi chia sẻ chuyên môn có chiều sâu, Horizon hướng đến việc đồng hành cùng giáo viên trong hành trình nâng cao năng lực giảng dạy, không chỉ để giúp người học “viết đúng”, mà còn “viết có mục đích, có tư duy và có giá trị giao tiếp thực sự”.

Chuỗi Horizon Ed-Talk tại Horizon TESOL – Cung cấp kiến thức – phương pháp – kỹ năng giảng dạy thực tế

Horizon Ed-Talk là chuỗi sự kiện chia sẻ kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn dành cho giáo viên tiếng Anh do Horizon TESOL tổ chức định kỳ hàng tháng. Đây là nơi để người tham dự cùng nhau bàn luận, học hỏi và truyền cảm hứng từ những trải nghiệm giảng dạy thực tế. Mỗi buổi Ed-Talk đều tập trung vào một chủ đề cụ thể, kết hợp giữa lý thuyết sư phạm và ví dụ minh họa từ lớp học, giúp giáo viên nắm vững phương pháp, kỹ thuật triển khai và áp dụng linh hoạt vào môi trường giảng dạy của mình.

Chuỗi sự kiện này không chỉ cung cấp kiến thức mà còn mở ra cơ hội tương tác trực tiếp với các chuyên gia, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và cập nhật các xu hướng giảng dạy hiện đại, từ đó nâng cao năng lực sư phạm và khả năng thiết kế bài học hiệu quả.

Tổng hợp thông tin chuỗi sự kiện Ed-Talk: CHUỖI EVENT & WORKSHOP TẠI HORIZON TESOL DÀNH CHO GIÁO VIÊN TIẾNG ANH

TESOL Diploma 120h – Nền tảng học thuật giúp giáo viên vận dụng phương pháp giảng dạy một cách linh hoạt và có cơ sở lý luận

Trong bối cảnh giáo dục tiếng Anh không ngừng thay đổi, một giáo viên giỏi không chỉ dựa vào kinh nghiệm đứng lớp mà cần có khả năng lựa chọn, triển khai và điều chỉnh phương pháp giảng dạy dựa trên căn cứ sư phạm vững chắc.

Những phương pháp TBLT, CLT hay PPP  chỉ phát huy hiệu quả khi giáo viên hiểu bản chất của từng mô hình, nắm rõ cơ chế hoạt động của nhiệm vụ, biết cách scaffold, kiểm tra mức độ hiểu bài và đánh giá đầu ra ngôn ngữ đúng cách. Đây là năng lực mà nhiều giáo viên trẻ còn thiếu khi bước vào nghề.

Nội dung đào tạo

  • Nền tảng Sư phạm và hệ thống phương pháp giảng dạy từ truyền thống đến hiện đại

  • Kỹ thuật đứng lớp, quản trị lớp học và sử dụng giáo cụ một cách chiến lược

  • Xây dựng Lesson Plan chuẩn hoá, ứng dụng công nghệ AI nhằm tối ưu tiến trình dạy – học

  • Phát triển phong thái đứng lớp chuyên nghiệp

  • Kho tàng trò chơi và hoạt động tương tác phù hợp mọi nhóm học viên

  • Định hướng nghiên cứu chuyên sâu, tạo tiền đề cho hành trình học lên Thạc sĩ TESOL

TÌM HIỂU NGAY: KHÓA HỌC TESOL DIPLOMA 120H THEO TIÊU CHUẨN QUỐC TẾ

Điểm nổi bật của chương trình

  • Giảng dạy bởi đội ngũ Thạc sĩ – Tiến sĩ giáo dục, trên 10 năm kinh nghiệm

  • Chương trình thiết kế theo TESOL International Framework

  • 30 giờ Kiến tập tại các trung tâm Anh ngữ đối tác uy tín

  • Cộng đồng Horizon TESOL Alumni hơn 1000 thành viên, chia sẻ kinh nghiệm – tài liệu – cơ hội việc làm

Đối tượng phù hợp

  • Sinh viên hoặc cử nhân chuyên ngành tiếng Anh

  • Người có nền tảng tiếng Anh vững

  • Giáo viên tiếng Anh đang giảng dạy

  • Người trái ngành muốn chuyển hướng sang giảng dạy tiếng Anh

  • Giáo viên lâu năm muốn cập nhật phương pháp giảng dạy hiện đại

  • Giáo viên cần chứng chỉ Sư phạm để thăng tiến nghề nghiệp

  • Người dự định học Thạc sĩ TESOL trong tương lai

Bài viết liên quan

Phương pháp CLIL
Phương Pháp CLIL: Cách Dạy Tiếng Anh Thông Qua Kiến Thức Đa Ngành Chuẩn Quốc Tế
5 câu prompt AI giúp giáo viên tiếng Anh tối ưu hiệu quả giảng dạy
5 Câu Prompt AI Đắc Lực Giúp Giáo Viên Tiếng Anh Dạy Hiệu Quả
TESOL Là Gì? Giỏi Tiếng Anh Đã Đủ Để Dạy Hiệu Quả?
Bí quyết nâng cao trải nghiệm học tiếng Anh cho học viên
Dạy Tiếng Anh Hiệu Quả: Bí Quyết Chưa Từng Được Bật Mí
Dạy tiếng Anh theo chuẩn TESOL
Dạy Tiếng Anh Chuẩn TESOL: Vì Sao Không Thể Dạy Theo Cách Cũ?
TESOL là gì? Có đáng đầu tư trong năm 2026
TESOL Là Gì? Vì Sao Nên Đi Học TESOL Đầu Năm 2026?
2026 nên học TESOL ở đâu?
2026 Nên Học TESOL Ở Đâu Uy Tín Khi TP.HCM Rà Soát Bằng Cấp Giáo Viên?
Lễ Trao Bằng TESOL Tháng 12 – Sở Hữu TESOL Chuẩn Bị Hành Trang Cho Năm 2026