Task-based Language Teaching (TBLT) là phương pháp giảng dạy tập trung vào việc sử dụng ngôn ngữ để hoàn thành các nhiệm vụ có mục tiêu rõ ràng. Khác với các mô hình truyền thống thiên về trình tự bài học, TBLT khuyến khích người học tương tác, xử lý thông tin và tạo ra đầu ra ngôn ngữ một cách tự nhiên. Các lý thuyết của Ellis (2003, 2018), Long (1991) và Prabhu (1987) đều cho thấy TBLT là phương pháp giúp nâng cao năng lực giao tiếp theo hướng bền vững, đặc biệt trong kỹ năng Speaking.
Hiểu đúng về TBLT – Phương pháp tập trung vào nhiệm vụ và đầu ra ngôn ngữ
TBLT (Task-based Language Teaching) là phương pháp giảng dạy trong đó ngôn ngữ được sử dụng để hoàn thành các nhiệm vụ mang ý nghĩa thực tế, thay vì học ngữ pháp hoặc từ vựng theo trình tự truyền thống. Ellis (2018) định nghĩa “nhiệm vụ” là hoạt động yêu cầu người học dùng ngôn ngữ để đạt một mục tiêu rõ ràng như mô tả, thảo luận, giải thích hay suy luận.
Khác với PPP (Presentation – Practice – Production), TBLT ưu tiên:
- Ngữ liệu thực tế (Authentic input),
- Thời lượng giao tiếp đủ dài,
- Cơ hội sử dụng ngôn ngữ tự nhiên.
Từ đó, kỹ năng giao tiếp được phát triển một cách toàn diện và bền vững.
Vì sao TBLT đặc biệt phù hợp trong việc giảng dạy kỹ năng Speaking?
Phát triển Fluency & Coherence qua Output-based Tasks
Ellis (2018) đã chứng minh rằng người học nói lưu loát hơn khi họ “giải quyết nhiệm vụ” thay vì chỉ “trả lời câu hỏi”.
Các nhiệm vụ dạng information gap, opinion gap và reasoning gap tạo cơ hội cho học viên sử dụng tối đa ngôn ngữ để hoàn thành các nhiệm được giao. Học viên sẽ học được cách diễn đạt, xử lý và tổ chức ý tưởng rõ ràng khi nói. Đây là những yếu tố trực tiếp liên quan đến Fluency & Coherence trong các bài thi Speaking.
Tăng Lexical Resource qua Input-based Tasks
Input-based tasks sử dụng tài liệu nghe – đọc thực tế giúp học viên tiếp xúc từ vựng trong ngữ cảnh đúng và lặp lại có chọn lọc. Điều này cải thiện khả năng ghi nhớ và sử dụng từ chính xác.
Cải thiện Pronunciation qua Authentic Listening Input
Khi giáo viên sử dụng audio, video người bản ngữ trong giai đoạn pre-task, giáo viên cần khuyến khích học viên dần tự điều chỉnh: trọng âm, ngữ điệu, nhịp điệu và cách phát âm dựa trên việc tiếp xúc liên tục với đầu vào chuẩn.
CÓ THỂ BẠN CẦN BIẾT: THEO BỘ GD&ĐT, VÌ SAO GIÁO VIÊN TIẾNG ANH HIỆN NAY CẦN TRANG BỊ KỸ NĂNG DẠY CHUYÊN SÂU?
Hỗ trợ Grammar qua Focused Tasks
Focused tasks giúp học viên ghi nhớ và áp dụng cấu trúc ngữ pháp trực tiếp trong giao tiếp, thay vì học thuộc công thức.
Ví dụ: khi dạy comparative – superlative, nhiệm vụ yêu cầu mô tả và so sánh thành viên gia đình giúp người học áp dụng cấu trúc được học ngay lập tức.
Focus on Form – Điểm khác biệt quan trọng
Long (1991) nhấn mạnh rằng trong TBLT, các lỗi sai về ngữ pháp không bị bỏ qua mà được xử lý đúng thời điểm:
- Sau khi học viên hoàn thành nhiệm vụ (reactive), hoặc
- Trước khi học viên làm nhiệm vụ – giáo viên dự đoán trước các lỗi học viên dễ mắc phải (pre-emptive).
Điều này giúp bài dạy Speaking vừa tự nhiên vừa đảm bảo chính xác ngôn ngữ.
Cách xây dựng một bài dạy Speaking theo TBLT
Một lesson theo đúng tinh thần TBLT gồm 3 giai đoạn rõ ràng:
Pre-task – Giai đoạn tạo nền
Mục tiêu:
Cung cấp đầu vào, từ vựng, cấu trúc ngôn ngữ và ngữ cảnh cần thiết để học viên tự tin bước vào nhiệm vụ chính.
Giáo viên có thể sử dụng:
- Input-based tasks (audio/video chân thực)
- Bộ từ vựng dẫn hướng
- Focused task giới thiệu cấu trúc
- Concept checking ngắn
Ví dụ chủ đề “Relationships”:
- Nghe đoạn mô tả về từng thành viên trong gia đình
- Ghi chú các cụm từ mô tả tính cách
- Giới thiệu cấu trúc comparative – superlative
- Kiểm tra độ thông hiểu qua các câu hỏi đơn giản
CÓ THỂ BẠN CẦN BIẾT: ICQs và CCQs – 2 BƯỚC QUAN TRỌNG GIÁO VIÊN HAY BỎ QUA TRONG BÀI DẠY
Main-task – Giai đoạn giao tiếp chính
Main Task 1: Information gap + Opinion gap
Ví dụ:
Truy tìm giá cả (Information Gap)
- Học viên làm việc theo cặp, không được cho bạn nhìn thấy phiếu của mình.
- Hỏi – Đáp: Hỏi bạn để tìm giá tiền còn thiếu (Ví dụ: “How much is the pizza?”).
- Ghi chép: Điền giá tiền nghe được vào ô trống trong bảng.
Lên thực đơn tiệc (Opinion Gap)
- Ngân sách: Nhóm các bạn có tổng cộng $50.
- Thảo luận: Cùng bàn bạc để chọn món ăn và đồ uống yêu thích.
- Tính toán: Cộng tiền các món đã chọn sao cho đủ số tiền.
- Quyết định: Viết danh sách chốt cuối cùng vào “Phiếu đặt hàng”.
Main Task 2: Reasoning gap
Ví dụ:
- Học viên sắp xếp phòng khách sạn cho các thành viên dựa trên tính cách/sở thích
- Giải thích lý do về cách sắp xếp
→ Đây là nhiệm vụ giúp phát triển khả năng phân tích và lập luận – kỹ năng quan trọng của Part 3 IELTS Speaking.
Post-task – Giai đoạn hoàn thiện
Giáo viên tổng hợp các lỗi học viên mắc phải và xử lý bằng focus on form.
Ví dụ:
- Học viên: “He is most intelligent…
- Giáo viên: “He is the most intelligent.”
→ Sau đó yêu cầu học viên giải thích vì sao cần “the”.
Giai đoạn này giúp cải thiện độ chính xác mà không làm gián đoạn quá trình giao tiếp chính.
Checklist bài dạy Speaking áp dụng TBLT
Một bài dạy Speaking theo TBLT được xem là đầy đủ khi:
- Có ít nhất 1 output-based t
- Có đủ 3 gap tasks: information – opinion – reasoning
- Có ít nhất 1 input-based task kèm theo bộ từ vựng hướng dẫn
- Có ít nhất 1 input-based task sử dụng ngữ liệu thực tế
- Có ít nhất 1 focused task về ngữ pháp
- Có focus on form (pre-emptive hoặc reactive)
Checklist này giúp giáo viên tự đánh giá tính nhất quán và chất lượng sư phạm của bài giảng.
TBLT là chiến lược phát triển kỹ năng Speaking bền vững cho học sinh
TBLT là phương pháp hiếm hoi tập trung đồng thời vào:
- giao tiếp thực tế,
- ngữ liệu chân thực,
- sự phát triển tự nhiên của 4 tiêu chí Speaking,
- và khả năng xử lý ngữ pháp một cách linh hoạt.
Đối với giáo viên tiếng Anh, TBLT không chỉ là kỹ thuật, mà là một chiến lược giảng dạy giúp học viên nói tự tin, logic và tự nhiên hơn theo đúng bản chất của giao tiếp.
Horizon Ed-Talk #4: From Classroom Tasks To Global Success – TBLT’S Implications In IELTS Teaching
Vừa qua, Horizon TESOL cũng đã tổ chức buổi Mini-workshop với chủ đề “From Classroom Tasks To Global Success – TBLT’s Implications In IELTS Teaching dưới sự dẫn dắt của ThS. Lê Trọng Thùy Trang. Buổi Ed-Talk đã mang đến cho cộng đồng giáo viên tiếng Anh những kiến thức chuyên sâu và thực tiễn về việc áp dụng phương pháp TBLT’s trong việc dạy IELTS Teaching.
Một phần thú vị của Ed-Talk là phần trải nghiệm các mẫu hoạt động Speaking theo chủ đề Sustainability.
Thông qua video, dữ liệu thật và nhiệm vụ lập luận, giáo viên được thử sức vào vị trí người học, từ đó cảm nhận rõ:
-
mức độ thách thức của từng nhiệm vụ,
-
cách nhiệm vụ buộc người học huy động từ vựng học thuật,
-
và cách chủ đề toàn cầu hoá giúp người học phát triển tư duy quốc tế – một năng lực quan trọng trong giáo dục ngôn ngữ hiện đại.
Đây là minh chứng rõ ràng cho giá trị mà TBLT mang lại khi muốn kết nối bài học với các vấn đề toàn cầu.
Chuỗi Horizon Ed-Talk tại Horizon TESOL – Cung cấp kiến thức – phương pháp – kỹ năng giảng dạy thực tế
Horizon Ed-Talk là chuỗi sự kiện chia sẻ kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn dành cho giáo viên tiếng Anh do Horizon TESOL tổ chức định kỳ hàng tháng. Đây là nơi để người tham dự cùng nhau bàn luận, học hỏi và truyền cảm hứng từ những trải nghiệm giảng dạy thực tế. Mỗi buổi Ed-Talk đều tập trung vào một chủ đề cụ thể, kết hợp giữa lý thuyết sư phạm và ví dụ minh họa từ lớp học, giúp giáo viên nắm vững phương pháp, kỹ thuật triển khai và áp dụng linh hoạt vào môi trường giảng dạy của mình.
Chuỗi sự kiện này không chỉ cung cấp kiến thức mà còn mở ra cơ hội tương tác trực tiếp với các chuyên gia, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và cập nhật các xu hướng giảng dạy hiện đại, từ đó nâng cao năng lực sư phạm và khả năng thiết kế bài học hiệu quả.
Tổng hợp thông tin chuỗi sự kiện Ed-Talk: CHUỖI EVENT & WORKSHOP TẠI HORIZON TESOL DÀNH CHO GIÁO VIÊN TIẾNG ANH
TESOL Diploma 120h – Nền tảng học thuật giúp giáo viên vận dụng phương pháp giảng dạy một cách linh hoạt và có cơ sở lý luận
Trong bối cảnh giáo dục tiếng Anh không ngừng thay đổi, một giáo viên giỏi không chỉ dựa vào kinh nghiệm đứng lớp mà cần có khả năng lựa chọn, triển khai và điều chỉnh phương pháp giảng dạy dựa trên căn cứ sư phạm vững chắc.
Những phương pháp như TBLT, CLT hay PPP chỉ phát huy hiệu quả khi giáo viên hiểu bản chất của từng mô hình, nắm rõ cơ chế hoạt động của nhiệm vụ, biết cách scaffold, kiểm tra mức độ hiểu bài và đánh giá đầu ra ngôn ngữ đúng cách. Đây là năng lực mà nhiều giáo viên trẻ còn thiếu khi bước vào nghề.
Nội dung đào tạo
-
Nền tảng Sư phạm và hệ thống phương pháp giảng dạy từ truyền thống đến hiện đại
-
Kỹ thuật đứng lớp, quản trị lớp học và sử dụng giáo cụ một cách chiến lược
-
Xây dựng Lesson Plan chuẩn hoá, ứng dụng công nghệ AI nhằm tối ưu tiến trình dạy – học
-
Phát triển phong thái đứng lớp chuyên nghiệp
-
Kho tàng trò chơi và hoạt động tương tác phù hợp mọi nhóm học viên
-
Định hướng nghiên cứu chuyên sâu, tạo tiền đề cho hành trình học lên Thạc sĩ TESOL
TÌM HIỂU NGAY: KHÓA HỌC TESOL DIPLOMA 120H THEO TIÊU CHUẨN QUỐC TẾ
Điểm nổi bật của chương trình
-
Giảng dạy bởi đội ngũ Thạc sĩ – Tiến sĩ giáo dục, trên 10 năm kinh nghiệm
-
Chương trình thiết kế theo TESOL International Framework
-
30 giờ Kiến tập tại các trung tâm Anh ngữ đối tác uy tín
-
Cộng đồng Horizon TESOL Alumni hơn 1000 thành viên, chia sẻ kinh nghiệm – tài liệu – cơ hội việc làm
Đối tượng phù hợp
-
Sinh viên hoặc cử nhân chuyên ngành tiếng Anh
-
Người có nền tảng tiếng Anh vững
-
Giáo viên tiếng Anh đang giảng dạy
-
Người trái ngành muốn chuyển hướng sang giảng dạy tiếng Anh
-
Giáo viên lâu năm muốn cập nhật phương pháp giảng dạy hiện đại
-
Giáo viên cần chứng chỉ Sư phạm để thăng tiến nghề nghiệp
-
Người dự định học Thạc sĩ TESOL trong tương lai
Bài viết liên quan
